به گزارش نوژان نیوز طرح «جینف» در واقع تلاش میکند پراکندگی و ابهام در نظام نشانیهای سنتی را به یک سامانه استاندارد، قابلردیابی و قابلاتصال به خدمات دولتی تبدیل کند، در این مدل، هر واحد مکانی دارای یک شناسه یکتا میشود که میتواند به خدماتی از مالیات و خدمات شهری گرفته تا تجارت الکترونیک، لجستیک، […]
طرح «جینف» در واقع تلاش میکند پراکندگی و ابهام در نظام نشانیهای سنتی را به یک سامانه استاندارد، قابلردیابی و قابلاتصال به خدمات دولتی تبدیل کند، در این مدل، هر واحد مکانی دارای یک شناسه یکتا میشود که میتواند به خدماتی از مالیات و خدمات شهری گرفته تا تجارت الکترونیک، لجستیک، خدمات پستی و سیاستگذاری شهری متصل شود.
تجربههای مشابه در جهان نشان میدهد چنین زیرساختی اغلب فراتر از یک پروژه اداری عمل میکند، به نوشته بلومبرگ در گزارشی درباره نظامهای آدرس دیجیتال، کشورهایی که توانستهاند دادههای مکانی دقیق و یکپارچه ایجاد کنند، به طور عملی زیرساخت جدیدی برای اقتصاد دیجیتال و مدیریت هوشمند شهرها ساختهاند. در همین چارچوب، تحلیلگران حوزه فناوری شهری معتقدند استانداردسازی نشانیها میتواند یکی از حلقههای گمشده در تحول خدمات عمومی و توسعه دولت الکترونیک باشد.
با این حال اهمیت این پروژه تنها به کارآمدسازی خدمات محدود نمیشود، یک پایگاه داده جامع از نشانیهای مکانی، درواقع لایهای تازه به ساختار دادههای ملی اضافه میکند؛ لایهای که میتواند روابط میان شهروند، اقتصاد و دولت را بازتعریف کند. در بسیاری از کشورها، از هند با پروژه «آدهار» گرفته تا کشورهای اروپایی با سامانههای کاداستر و آدرس دیجیتال، چنین زیرساختهایی به ابزاری برای افزایش شفافیت اقتصادی، مدیریت بهتر مالیات و برنامهریزی دقیقتر شهری تبدیل شدهاند.
به گفته تحلیلگران مؤسسه بروکینگز، دادههای مکانی دقیق، یکی از ارکان حکمرانی دادهمحور در قرن بیستویکم است و دولتهایی که این زیرساخت را ایجاد میکنند، در واقع بنیان اقتصاد دیجیتال آینده خود را میسازند، در همین نقطه است که طرح جینف از یک پروژه فنی فراتر میرود و به بخشی از رقابت بزرگتر بر سر داده و حکمرانی دیجیتال تبدیل میشود.
پروژه جینف از کجا آغاز شد؟
پیشزمینه شکلگیری سامانههای مکانمحور در ایران به ابلاغ قانون الزام اختصاص شماره ملی و کد پستی به تمام اتباع ایرانی در سال ۱۳۷۶ بازمیگردد، با اجرای این قانون، شرکت ملی پست مسولیت یافت تا اطلاعات مکانی املاک و اماکن کشور را بهصورت نظاممند جمعآوری و ثبت کند، در این مرحله، تمرکز اصلی بر شناسایی و کدگذاری مکانها بر اساس تقسیمات جغرافیایی و توصیفی بود.
در سالهای بعد، با رشد فناوریهای اطلاعات مکانی و گسترش نیاز به سرویسهای دقیقتر، این دادهها دیگر پاسخگوی نیازهای روز نبودند، از همین رو در سال ۱۳۹۴ با اضافه شدن اطلاعات مکان مرجع و تعریف پروژهای جدید «نظام ملی نشانی گذاری مکان محور کشور» بهعنوان پروژه اولویتدار اقتصاد مقاومتی در دستور کار وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات قرار گرفت که در نتیجه آن علاوه بر اطلاعات توصیفی مکانها، اطلاعات هندسی نیز به پایگاه داده کدپستی اضافه شد.
بنابراین پروژه جی نف در سال ۱۳۹۵ در کشور با هدف تولید و توسعه تمام اطلاعات مبتنی بر مکان و کدپستی تصویب شد و در شهریور ۱۴۰۱ قانون مدیریت دادهها و اطلاعات ملی توسط مجلس به تصویب رسید که طبق این قانون ۲۷ پایگاه داده در کشور بهعنوان پایگاههای داده ملی معرفی شدند که پایه و اساس تحقق دولت الکترونیک خواهند بود.
ضرورت و اهمیت نهفته در آن سبب شده این مسئله از سالها قبل در دستور کار دستگاههای اجرایی و دولتی قرار گیرد، به طوریکه تسریع در فرایند اجرا و بهرهبرداری از پروژه ملی «جینف» از طرحهای مورد تاکید رئیس جمهور چهاردهم، در دستور کار وزارت ارتباطات قرار گرفته است؛ طرحی که به گفته کاوه دولتی معاون شرکت ملی پست در ابتدای دولت فعلی، پیشرفت روستاها حدود ۳ درصد بود، یعنی تنها در یکسال ۵۴ درصد رشد داشته است، در شهرها نیز حدود ۱۰ درصد پیشرفت ثبت شده است، به گونهای که در شهرها حدود ۸۶ درصد و در روستاها حدود ۵۷ درصد رشد داشته است.
براساس آمارها؛ حدود ۵۱ میلیون و ۸۰۰ هزار مکان داریم که تمامی این مکانها دارای کدپستی ۱۰ رقمی هستند؛ اتصال اطلاعات توصیفی روستایی به اطلاعات هندسی، از ابتدای سال جاری در دستور کار قرار گرفته و در حال اقدام اس،. تاکنون مکانهای بیش از دو هزار روستای کشور ژئوکد شده است (طرح داده کردن آدرسی را بر روی یه نقشه را ژئوکد یا کد کردن جغرافیایی) و پیشبینی این است که تا پایان شهریور سال آینده پروژه ژئوکدینگ روستاهای بالای ۲۰ خانوار روستایی به انجام برسد.
جایگاه جی نف در نصف جهان
براین اساس جی نف یا همان طرح نشان ملی استاندارد ایرانیان از طرحهای کلان در برنامه کاری پست کشور یکی از پروژههای اولویتدار اقتصاد مقاومتی است که به گفته حمید باقری مدیرکل پست استان اصفهان این طرح با همکاری بخش خصوص و دولتی در نصف جهان پیشرفت ۸۰ درصدی داشته است، یعنی به ازای هر ۶۴۰۰ نفر یک واحد پستی وجود دارد، به طوریکه در شهرستان فلاورجان سومین شهرستان پرتراکم کشور است به ازای هر ۵۸۰۰ نفر یک واحد پستی است، این طرح در ۱۱ شهر این شهرستان رشد ۸۷ درصدی و در ۵۴ روستای این شهرستان رشد ۸۳ درصدی داشته است.
سامانه جینف یا GNAF پروژهای ملی است که با هدف ایجاد یک پایگاه داده یکپارچه از نشانیهای مکانمحور در کشور راهاندازی شده است، این سامانه بهعنوان شاخصی معتبر از آدرسهای ژئوکد شده، امکان صحتسنجی یک آدرس فیزیکی و ارتباط آن با موقعیت جغرافیایی دقیق را فراهم میکند.
به بیان ساده، اجرای پروژه ملی جینف با هدف ایجاد چشماندازی روشن در زمینه نشانی استاندارد مکانی ملی آغاز شده است، در این طرح تلاش میشود وظایف دستگاههای مختلف بهطور دقیق تفکیک شود تا از تداخل کاری جلوگیری شده و هماهنگی بیشتری در اجرای پروژههای مکانمحور بهوجود آید، همچنین دولت میخواهد با نهادینه کردن نظام نشانی استاندارد، توان خود را در مدیریت مأموریتهای مرتبط با مکان افزایش دهد و در عین حال، مسئولیتپذیری و شفافیت بیشتری از سوی سازمانهای اجرایی به نمایش گذاشته شود.
اجرای این طرح در ایران میتواند بسیاری از معادلات در حوزه خدمات شهری، تجارت الکترونیک، برنامهریزی شهری و حتی سیاستگذاری اقتصادی را تغییر دهد، اگر این پروژه بهطور کامل عملیاتی شود، کشور نهتنها یک نظام نشانی استاندارد خواهد داشت، بلکه به یکی از مهمترین پیشنیازهای حکمرانی دادهمحور دست پیدا میکند؛ زیرساختی که میتواند در سالهای آینده نقشه تعامل میان شهروندان، اقتصاد و دولت را بهطور بنیادین دگرگون کند.
